“WAARM SITTE”: 11. De pomp verwijt de ketel….

woensdag 11 februari 2026

Het verwijt

Tja, wat zou een warmtepomp een gasketel kunnen verwijten? Dat hij fossiele energie verstookt? Ja, natuurlijk. Maar zoals het spreekwoord suggereert dat de pot misschien ook wel zwart ziet, zo kan de ketel zeggen dat de stroom voor de warmtepomp uit een kolencentrale komt. En ja, deels is dat ook zo. In Nederland komt overigens wel een steeds groter deel van de stroom uit duurzame bronnen. En in ieder geval gaat een warmtepomp veel efficiënter om met zijn benodigde energie. Denk aan een factor drie tot vier. (Zo zou je bijvoorbeeld beter eerst stroom kunnen maken van gas in een gascentrale en dan thuis een warmtepomp bedrijven, dan dat je dat gas in je eigen gasketel verstookt!)

De overeenkomst

Maar laten we eerst beter kennismaken. De overeenkomst is dat beide toestellen kunnen werken als warmtebron in je huis. Ze kunnen daarin ook samenwerken: dan heb je een hybride systeem. (Vergelijk met een hybride auto: de brandstofmotor werkt samen met een elektromotor).

Het verschil

Het opvallendste verschil is het vermogen. Een gasketel in je huis kan zo ongeveer een factor 6 krachtiger zijn dan een warmtepomp. Denk bijvoorbeeld (in verwarmingsvermogen) aan 36 kW voor een ketel en 6 kW voor een warmtepomp. Met een ketel kun je een huis snel opwarmen, terwijl een warmtepomp langer de tijd nodig heeft. Dit is belangrijk om te weten als je overstapt naar duurzame(re) verwarming met een warmtepomp. Je zult dan minder – of geen – nachtverlaging willen instellen om het toestel in de ochtend niet voor een zware opgave te stellen. Het is daarom belangrijk om je woning te isoleren. Sowieso…, maar met en warmtepomp zeker.

Het gekke is dat je een warmtepomp het snelst terugverdient als je een slecht geïsoleerd huis hebt! Dan is er het meeste op gas te besparen! Maar je rekening blijft hoog en je zult dan zeker een goed ingesteld hybride systeem moeten hebben. Toch maar óók isoleren!

Een ander verschil is dat de moderne gasketel heel stil zijn gas verbrand, terwijl de buitenunit van een warmtepomp meer merkbaar aanwezig kan zijn. Ze worden steeds stiller, maar de plaatsing verdient aandacht.

De besparing

Kan het uit? Jazeker! Maar in het kort: geef geen onnodig veel geld uit, kies het juiste type en zorg voor inzicht.  In een volgende column komen we nog eens op de cijfertjes terug: Je kunt met minder – of geen – gebruik van gas toch  lekker “waarm sitte”!